Imomi A'zam rohmatullohi alayhi

     Abu Hanifa No'mon ibn Sobit ibn Zutiy Kufa shahrida hijriy 80-sanada tavallud topdilar. U kishi fiqh mazhab boshliqlari ichida eng avval tug'ilganlaridir. 
   Abu Hanifa rohmatullohi alayhning otalari Sobit ibn Zutiy asli fors bo'gan.  Bobolari esa Qobullik bo'lgan.  Otalari Termiz, Nasa va Anbor shaharlarida yashab oxiri Kufada qaror topgan hamda  Abu Hanifa ayni shu shaharda dunyoga kelganlar.
     Abu Hanifa rohmatullohi alayhning otalari Ali roziyallohu anhu bilan uchrashgan va o'ziga hamda zurriyotiga baraka tilab, u kishining duolarini olgan edi.
  Ko'pchilik tarixchilar, Imom  A'zam rohmatullohi alayhni tobe'inlardan keyingi avlod musulmonlaridan ,deydi. Ammo ba'zilar u kishining tobe'in bo'lganlari, sahobalardan Anas ibn Molik roziyallohu anhuni ko'rib, u kishidan  «Talabi ilm har bir musulmonga farzdir»  hadisini rivoyat  qilganini ta'kidlaydilar.
   Abu Hanifa rohmatullohi alayh o'sha vaqtning katta shahari bòlgan Kufada o'sdilar.  Kichikliklarida  qiroat ustozlarining boshlig'i imom Osimdan Qur'oni Karimni yod olgan.
   Abu Hanifa rohmatullohi alayhida ilm bilan birga taqvo, ibodat, zohidlik va Allohga yolborish kabi sifatlar ham mujassamlashgan edi. U kishining  shaxsiy fazilatlari haqida alohida kitoblar yozilgan.
Abu Hanifa rohmatullohi alayhi beqiyos ilmiy faoliyatlari bilan birga tijoratni ham olib borar edilar. U kishining hayotlarini o'rgangan olimlar,  Abu Hanifa rohmatullohi alayhida tojir sifatida to'rt hislat alohida namoyon bo'lib turgan , deydilar. U kishi ko'zi to'qlik, o'ta omonatdorlik, saxiylik  va o'ta  dindorlik bilan ajralib turgan.
  Ko'pchilik,  Abu Hanifa rohmatullohi alayhi tojirlikda  Abu Bakr roziyallohu anhuga juda ham o'xshashliklarini ta'kidlaganlar.
  Diniy faoliyatda faqat ilmning o'zi kifoya qilmaydi.  Yetuk olim bo'lish  uchun ilm bilan birga taqvo va Allohga doimiy bog'liqlik bo'lish zarur .  Bu narsalar Abu Hanifada oliy darajada edi. U kishini ko'mishdan avval yuvgan g'assol Hasan ibn Amora  yuvishni tamomlab bo'ib, kafanlab qo'yilgan jasadlariga qarab: «Alloh sizni rahmat qilsin, mag'firat aylasin.  O'ttiz yildab beri ròzasiz yurmadingiz. Qirq yil kechasi yonboshingiz kòrpa ko'rmadi.  Sizdan keyin kelganlarni charchatdingiz.  Qorilarni sharmanda qildingiz» degan ekan.
     Bu buyuk imomning asl ismlarini ko'pchilik  bilmaydi ham. Ammo hamma Imomi A'zam , ya'ni «ulug' imom», «katta imom»,deb  nomlaydi. Haqiqatan ham,u kishi bunga sazovor zotdirlar.  Zar qadrini zargar biladi, deganlaridek , u kishining qadrini ham ulamolar, imomlar biladilar.  Imom A'zam haqida boshqa mazhab sohiblari imom Shofe'iy: «Odamlar fiqhda Abu Hanifaning boqimandalaridir»,deganlar.
 Boshqa bir mazhab sohibi imom Molikdan  odamlar «Abu Hanifani kórganmisiz?» deb sórashganda ,   « Ha ,agar ushbu ustunni tillo demoqchi bòlsa, hujjat topa oladigan odamligini kòrdim», deb javob bergan ekanlar. 
Mashhur imom Abdulloh ibn Muborak:  «Fiqhda eng kuchli odam Abu Hanifadir.Unga óxshashini kórmadim», deganlar.

                    2-kurs talabasi Xasanova Muxlisa